Жалпы, биылғы Жолдаудың басты ерекшелігі — әлемдік экономикалық дағдарыс жағдайындағы Қазақстанның даму бағытын айқындап берді. Осындай өтпелі кезеңде халық өзінің ертеңі туралы нақты көзқараста болуы керек. Бұл Жолдаудың бір ерекшелігі сол — өтпелі кезеңде, экономикалық дағдарыс жағдайында Қазақстанның алдағы жылғы даму траекториясы, реформаларының қандай болатыны нақты көрініс тапты. Біріншіден, Қазақстандағы адами капиталды дамыту мәселелерін Жолдаудың кәсіптік білім беру бөлімінен көре аламыз. 2017 жылдан бастап колледждерде, арнайы білім беру мекемелерінде тегін білім беру ісі ұйымдастырылады. Яғни, бұл -мектеп бітірген жастардың басым бөлігі болашақта белгілі бір кәсіп иесі бола алады деген сөз. Бұл — жұмыссыздықты болдырмаудың бірден-бір жолы.
Екіншіден, әлемдік дағдарысқа орай, ел экономикасының құрылымы өзгерейін деп отыр. Мәселен, бүгінде кейбір салаға сұраныс азая бастаса, керісінше, екіншісіне арта түсуде. Атап айтсақ, әлемде азық-түлікке деген сұраныстың артуы ауылшаруашылық саласы мамандарының қажеттілігін туындатады. Демек, экономикалық дағдарыс жалпы көзқарасты өзгертуге мүмкіндік береді. Күні кеше мұнай өнімдеріне, шикізатқа көңіл бөлсек, енді ауыл шаруашылығына баса мән беру керек. Әрине, бұл салаға осыған дейін де зор көңіл аударылып келді. Ел экономикасының бірден-бір тірегі саналатын бұл салаға ендігі аралықта қарқын алдыратын уақыт келді.
Ал құрылымдық өзгерістерге байланысты Жолдауда көрініс тапқан жайт – «Самұрық Қазына» құрамындағы кәсіпорындарды жекешелендіру мәселесі көтеріліп отыр. Қазіргі қаржы тапшылығын шешудің бірден-бір жолы — жекешелендіру. Бұл — әлемдік тарихта дағдарыстан шығудың сыннан өткен бір түрі. Бұл шараны әлемнің барлық дамыған елдері қолданып келеді. Біз де сол жолмен жүріп келеміз. Жекешелендіру арқылы қазынаға екі триллионға жуық қаржы түседі деген болжам бар.
Тағы бір жайт — жер мәселесі. Ендігі аралықта жерді өңдеуге қабілеттілігі, мүмкіндігі бар адамдарға жағдай жасалатын болады. Мұның өзі біздің еліміздегі мыңдаған гектар бос жатқан жерлерді ел игілігі жолында игеруге мүмкіндік береді. Инвестор тарту арқылы ауыл шаруашылығын, өнеркәсіпті дамытуға жол ашылады. Шетелден инвестиция тартамын деген кәсіпкерлер үшін мемлекет тарапынан жағдай жасалатын болады.
Сондай-ақ Жолдау басымдықтарына сай, әлеуметтік ахуал да оң көрініс тапқан. Мәселен, алдағы 1-ші қаңтардан бастап білім саласы, әлеуметтік сала қызметкерлерінің жалақылары жоғарылатылмақ. Осы топтағы адамдардың біліктілігін арттыра отырып, бәсекелестікке қабілеттілігін көтеру міндет. Бұл өз кезегінде білім саласында оң реформалардың орын алуына жағдай жасайды. Яғни, Жолдаудың бұл тарауы аталмыш сала қызметкерлерінің әлеуметтік рөлін көтеруге бағытталып отыр деген сөз.
Шәріпбек ӘМІРБЕКОВ, Семей қаласының Шәкәрім атындағы мемлекеттік университетінің ректоры.
