Вести Семей
  • Новости
    • Политика
    • Культура
    • Общество
    • Преступление
    • Спорт
    • Образование
    • Здравоохранение
  • Главное
  • Авторский блог
результаты не найдены
Посмотреть все результаты
PDF
  • Новости
    • Политика
    • Культура
    • Общество
    • Преступление
    • Спорт
    • Образование
    • Здравоохранение
  • Главное
  • Авторский блог
результаты не найдены
Посмотреть все результаты
Вести Семей
PDF
результаты не найдены
Посмотреть все результаты

ДІНИ ЭКСТРЕМИЗМНІҢ ЕМІ БАР МА?

24.05.2019

Тәуелсіздік алған жылдардан бері елімізге діни ағымдардың түр-түрі келді. Солардың ішінде әсіресе Ислам дінінің атын жамылған ағымдардың қоғамға қатері зор екеніне бүгінде көз жетті. Қазіргі күні олардың біразын түстеп тануға болатын болса, енді бірін пікір-ұстанымына қарап айыруға болады.

Бүгінгі таңда еліміз бойынша ең қауіпті ағымдардың бірі псевдосәлафилік болып тұр. Деструктивті, яғни қоғамдағы үйлесім мен тұрақтылықты, салт-дәстүр мен зайырлылық принциптерін, конституциялық жүйені бұзуға бағытталған бүлдіргі ағымның сипаты жайлы дінтанушы зерттеушілер еңбектеріне сүйеніп көрелік.

Бірінші кезекте, тәкфирилік ағым өкілдері ғасырлардан бері қалыптасқан мәзһаб ғұламаларының еңбектерін жоққа шығарады. Халифат құру туралы аса қатерлі ұстаным дәл осындай сенімнен көктеп шығады. Ал «Менен кейін 30 жыл халифат болады. Одан кейін патшалық жалғасады» делінетін көрегендікпен айтылған Пайғамбар хадисін халықты фитна-бүлікке бастап жүргендер, әрине, мойындамайды.

Әлбетте, жаңылмайтын жақ, сүрінбейтін тұяқ болмайды. Мұндай деструктивті, радикалды ағым өкілдері мұсылманды кіші күнәлары үшін дінсіз санауға дейін барады. Ал намаз оқымағанның бәрін кәпір санау – шариғатқа мүлде қарама-қайшы пікір. «Кімде — кімнің жүрегінде Жаратушыға деген тозаңның түйіріндей сенімі болса, ол адамның Исламы өзінде қалады» (яғни ол адам — мұсылман) деген дін ғалымдарының бірауызды пікірі бар. «Мұсылманды дінсіздікте айыптау оның қанын төгумен бірдей»,- делінген имам Бұхариден сахих тізбекпен жеткен хадисте, оны қайда қоямыз? Бұдан шығар қорытынды: деструктивті ағым өкілдері адамның діни сенім-нанымын, көзқарасын тергеп-тексеріп, соның аясында ғана мәміле жасайды. Діни төзеалмаушылық сынды қыңыр қасиеттер опа бермейтінін әлемдегі геосаяси проблемалардан айқын көріп жүрміз.

Діни экстремистік және радикалды райдағы сенімдегілер үшін «ұлттық құндылық», «мемлекетшілдік» деген ұғым жоқ. Яғни отансүйгіштік, ұлтжандылық сезімдерін бағаламайды, мемлекеттік рәміздерді мойындамайды. Тіпті балаларының зайырлы білім алуына қарсылық көрсететіндері де бар. Деструктивтілікті анықтайтын бұл тізімді жалғастыра беруге болады. Жат ағымдар осылайша тек жеке азаматтардың өміріне ғана зардабын тигізіп қоймай, еліміздің ішкі тұрақтылығы мен ұлтаралық және конфессияаралық келісім саясатына да залалын келтіруде.

Діни экстремизм мен терроризмге бастап апаратын тура жол – діни радикализмге шалдығатындар – қоғамнан өз орнын таппаған, әлеуметтік ортадан шеттелген адамдар. Дінге сенушілердің радикалдануына ықпал етуші күштердің негізгісі – діни-радикалды идеологияны насихаттайтындар. Діни-радикалды уағыздардың ықпалына тез ілінетіндердің қатарында қылмыс әлемінің өкілдері де бар. Өйткені радикалды уағызшылар мемлекет билігі мен жүйесіне сын тағып, оған балама ретінде «әлеуметтік әділдік орнаған қоғам» жайлы уағыз жүргізеді, экстремистік пиғылдағы теріс пікірлер таратады. Ал қылмыстық әлем өкілдері, әсіресе темір торға қамалғандар, мұндай тақырыпқа көбірек қызығатыны белгілі.

Теолог ғалымдардың пікіріне сүйенер болсақ, діни экстремизм – діни фанатизмнің шектен шыққан түрі. Кез келген экстремизмнің мәні – олардың пікірлеріне қосылмағандарға зорлық-зомбылықтарын көрсету. «Діни экстремизм»  әлемді өздерінің  шектен шыққан көзқарастарына сәйкес қайта құруға ұмтылады.  «Діни экстремизм» – террористік іс-әрекеттердің туындауына себеп болатын саяси құрал. Жаһандану заманында «діни экстремизм» қанатын кеңге жайып, халықаралық деңгейге жетіп отыр.  Қазіргі уақытта халықаралық экстремизм және терроризммен күресті әлемдік қоғамдастықтармен біріге отырып жан-жақты күшейтуіміз керек. Бүкіл әлемдегі кез келген мемлекетке бұл «қоғамдық қасіретке» қарсы күресті жеке жүргізу қиындыққа соғады.

Бізге керегі — ұлттық болмысқа ие, дәстүр мен төл мәдениетімізге негізделген, моральдық-материалдық тұрғыдан адамзаттың озық игіліктерін пайдалануға, оған үлес қосуға бастайтын прогрессивті Ислам.

Десек те «Адасқанның айыбы жоқ, қайта үйірін тапқан соң» демекші, бүгінгі күндері мемлекет тарапынан тура жолдан жаңылысқан жандарға жол нұсқау, психологиялық тұрғыдан оңалту, теологиялық, заңдық көмек беру арқылы зайырлы өмірге бейімдеу шаралары қолға алынған. Мәселен, Дін мәселелерін зерттеу орталығының Семей өңірі бойынша секторы мамандары бұл ретте игілікті істерді жолға қойған. Аталған орталық жұмыс барысында деструктивті идеологияның ықпалына ұшыраған, радикалды ұйымдардан зардап шеккен жандарға көмектер көрсетуде.

Қазіргі күндері жалған сенімнің жетегінде жүріп, алайда уақыт өте келе теолог мамандардың және туыстарының, тұтас қоғамның ықпалымен дәстүрлі ата дінімізге қайта оралған жандар да бар. Дегенмен радикалды идеялармен уланып, темір тордың арғы жағында жазасын өтеп келіп, түзелген қандастарымыз үшін тура жолды табу қымбатқа түсетіні белгілі жайт.

Ендеше, жақындарыңыздан жоғарыда аталғандай оғаш қылықтар байқасаңыз, уақыт жоғалтпай теолог мамандардың көмегі мен кеңесіне жүгінгеніңіз жөн.

Әлібек КЕМЕЛХАН, «Семей таңы»{jcomments off}

Связанные новости

В ООН рассмотрят предложение Казахстана о создании международной водной организации

21.11.2026
В ООН рассмотрят предложение Казахстана о создании международной водной организации

Предложение Токаева рассмотрят в Абу-Даби в рамках диалога о дальнейшем международном сотрудничестве в водной сфере Предложение Казахстана о создании Международной...

Читать далее ...

На площадке «АйтClub» обсудили реализацию инициативы «Народная стройка» в регионе

20.11.2026
На площадке «АйтClub» обсудили реализацию инициативы «Народная стройка» в регионе

На первом заседании интеллектуального клуба «АйтClub» обсудили инициативу Главы государства «Народная стройка» и пути её реализации в регионе. Участники встречи...

Читать далее ...

На площадке «АйтClub» обсудили вопросы инклюзивного образования

20.11.2026
На площадке «АйтClub» обсудили вопросы инклюзивного образования

В Послании народу Казахстана Глава государства Касым-Жомарт Токаев уделил внимание вопросам инклюзивного образования. Эту тему также обсудили на первом заседании...

Читать далее ...

В области Абай начал работу интеллектуальный клуб «АйтClub»

20.11.2026
В области Абай начал работу интеллектуальный клуб «АйтClub»

В области Абай состоялось первое заседание интеллектуального клуба «АйтClub», созданного для обсуждения актуальных общественно-политических, социально-экономических вопросов и проблем регионального развития...

Читать далее ...

1,5 млн книг за два месяца: участники получили первые знаки отличия «Читающей нации»

19.11.2026
1,5 млн книг за два месяца: участники получили первые знаки отличия «Читающей нации»

Республиканский марафон «Читающая нация» вышел на 66-й день. За это время участники прочитали более 1,5 миллиона книг. Сейчас участники уже...

Читать далее ...

Задачи Послания: модернизация инфраструктуры, развитие производства и повышение доходов населения

19.11.2026
Задачи Послания: модернизация инфраструктуры, развитие производства и повышение доходов населения

Инициатива «Народное строительство», обозначенная в Послании Главы государства народу Казахстана, диверсификация экономики, развитие транспортно-логистической инфраструктуры и повышение благосостояния трудящихся стали...

Читать далее ...

Новости

В ООН рассмотрят предложение Казахстана о создании международной водной организации

6 часов назад

На площадке «АйтClub» обсудили реализацию инициативы «Народная стройка» в регионе

2 дня назад

На площадке «АйтClub» обсудили вопросы инклюзивного образования

2 дня назад

В области Абай начал работу интеллектуальный клуб «АйтClub»

2 дня назад

1,5 млн книг за два месяца: участники получили первые знаки отличия «Читающей нации»

2 дня назад

Задачи Послания: модернизация инфраструктуры, развитие производства и повышение доходов населения

2 дня назад

Экономика круглогодичного курорта: как горы формируют новую экономику Алматы

2 дня назад

«Строить! Еще раз строить!»: опыт Казахстана по инвестированию в инфраструктуру привлек внимание зарубежных СМИ

2 дня назад

Энергетическая безопасность: модернизация инфраструктуры как важное условие устойчивого развития Казахстана

2 дня назад

Достоинство человека и личная свобода – ценности, защищаемые Конституцией

2 дня назад
Читать далее ...

Директор:
Риза Асанқызы Молдашева

Редактор:

Шынар Рысакова

Корреспонденты:

Акерке Турсунова

Рената Тахирова

 

Адрес редакции:

F18A5H3, г. Семей, улица К. Мухамедханова, 12.

Контакты:

Приемная директора — 523657;  редактор — 520734;  отдел рекламы и подписки — 560803; факс — 520475.

 

 

e-mail:
info@semeytany.kz


Свидетельство о перерегистрации на учет Министерством культуры и информации Республики Казахстан №13658-Г, 31.05.2013г.


Яндекс.Метрика

© ТОО«Газеты Семей таңы  – Вести Семей»

результаты не найдены
Посмотреть все результаты
  • Новости
    • Политика
    • Культура
    • Общество
    • Преступление
    • Спорт
    • Образование
    • Здравоохранение
  • Главное
  • Авторский блог

© «Семей таңы газеттері – Вести Семей» ЖШС